Sinds de invoering van de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) op 1 januari 2024 krijgen veel opdrachtgevers te maken met een nieuwe vraag: valt mijn bouwproject onder gevolgklasse 1?
Dat is belangrijk om te weten. Voor nieuwbouwprojecten in gevolgklasse 1 is een onafhankelijke kwaliteitsborger namelijk verplicht. Zonder kwaliteitsborger kan de bouwmelding niet volledig worden ingediend en mag de bouw niet starten.
In deze blog leggen we uit wat gevolgklasse 1 precies betekent, welke bouwwerken hieronder vallen en wat dit betekent voor jouw bouwproject.
Wat is gevolgklasse 1?
Binnen de Wkb worden bouwwerken ingedeeld in verschillende gevolgklassen. Deze indeling zegt iets over de gevolgen wanneer een constructie zou bezwijken.
Hoe groter de mogelijke gevolgen voor gebruikers en omgeving, hoe hoger de gevolgklasse.
Gevolgklasse 1 is bedoeld voor bouwwerken waarbij de risico’s voor de omgeving relatief beperkt zijn. Het gaat daarbij niet om de kwaliteit van het gebouw, maar om de mogelijke gevolgen als er constructief iets misgaat.
Voor projecten in gevolgklasse 1 geldt sinds 1 januari 2024 de Wkb.
Welke gebouwen vallen onder gevolgklasse 1?
De meeste projecten binnen gevolgklasse 1 zijn relatief eenvoudige nieuwbouwprojecten.
Voorbeelden zijn:
- grondgebonden woningen;
- rijwoningen;
- twee-onder-een-kapwoningen;
- vrijstaande woningen;
- woonboten;
- recreatiewoningen;
- kleine bedrijfsgebouwen;
- eenvoudige industriegebouwen tot maximaal twee bouwlagen (mits deze voldoen aan de voorwaarden uit het Besluit bouwwerken leefomgeving).
Niet alleen de functie van een gebouw is bepalend. Ook de constructie, het gebruik en de risico’s voor de omgeving spelen een rol.
Wanneer valt een gebouw niet onder gevolgklasse 1?
Niet ieder bouwproject komt automatisch in gevolgklasse 1 terecht.
Projecten met een grotere maatschappelijke of constructieve impact vallen buiten deze categorie.
Denk bijvoorbeeld aan:
- appartementencomplexen;
- scholen;
- ziekenhuizen;
- zorginstellingen;
- hoge kantoorgebouwen;
- gebouwen waar veel mensen tegelijk aanwezig zijn.
Voor deze gebouwen geldt de Wkb op dit moment nog niet. Het ministerie onderzoekt wanneer hogere gevolgklassen onder het nieuwe stelsel worden gebracht.
Wat als een gebouw meerdere functies heeft?
Sommige projecten combineren verschillende gebruiksfuncties.
Denk bijvoorbeeld aan appartementen boven winkels of een bedrijfsruimte met een zorgfunctie.
In die gevallen wordt gekeken naar de hoogste gevolgklasse die binnen het gebouw voorkomt. Een gemengd gebouw valt daardoor vaak niet meer onder gevolgklasse 1.
Twijfel je hierover? Laat dit dan vroegtijdig beoordelen. Dat voorkomt verrassingen tijdens de vergunningprocedure.
Geldt gevolgklasse 1 ook voor verbouwingen?
Op dit moment niet.
De Wkb geldt momenteel alleen voor nieuwbouwprojecten in gevolgklasse 1. Oorspronkelijk was het de bedoeling dat ook verbouwingen onder gevolgklasse 1 onder de wet zouden vallen. Deze uitbreiding is echter uitgesteld om eerst ervaring op te doen met de invoering bij nieuwbouw.
De verwachting is dat verbouwprojecten op termijn alsnog onder de Wkb gaan vallen. Op het moment van schrijven wordt gesproken over invoering vanaf medio 2026 of later, afhankelijk van verdere besluitvorming.
Heb je plannen voor een verbouwing? Controleer dan altijd de meest actuele regelgeving.
Wat betekent gevolgklasse 1 voor jouw bouwproject?
Wanneer jouw project onder gevolgklasse 1 valt, ben je verplicht een onafhankelijke kwaliteitsborger in te schakelen.
De kwaliteitsborger beoordeelt vooraf de risico’s van het project en stelt een borgingsplan op. Tijdens de uitvoering controleert hij of de werkzaamheden voldoen aan de bouwtechnische eisen uit het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl).
Na afronding van het project geeft de kwaliteitsborger een verklaring af die nodig is voor de gereed melding bij de gemeente.
De kwaliteitsborger vervangt daarbij niet de aannemer of constructeur. Iedere partij blijft verantwoordelijk voor zijn eigen werkzaamheden.
Waarom is een goede voorbereiding zo belangrijk?
Veel opdrachtgevers denken dat kwaliteitsborging pas tijdens de uitvoering begint.
In de praktijk wordt de basis al veel eerder gelegd.
Een compleet bouwdossier, duidelijke tekeningen en heldere afspraken zorgen ervoor dat risico’s vroeg zichtbaar worden. Dat voorkomt extra controles, herstelwerk en vertraging tijdens de bouw.
Juist daarom loont het om kwaliteitsborging vanaf de ontwerpfase mee te nemen in de projectorganisatie.
De rol van Asbo bij projecten in gevolgklasse 1
Een Wkb-traject vraagt om meer dan alleen een kwaliteitsborger. Ook de voorbereiding, documentatie en afstemming tussen alle betrokken partijen moeten goed georganiseerd zijn.
Asbo ondersteunt opdrachtgevers met bouwkundige begeleiding, kwaliteitscontrole en procesbewaking. We helpen om risico’s vroegtijdig inzichtelijk te maken, documentatie op orde te brengen en grip te houden op planning, kwaliteit en voortgang.
Zo wordt kwaliteitsborging geen losse verplichting, maar onderdeel van een goed georganiseerd bouwproces.
Hulp nodig bij jouw bouwproject?
Twijfel je of jouw project onder gevolgklasse 1 valt? Of wil je weten wat de Wkb betekent voor jouw bouwproject?
Asbo helpt opdrachtgevers met bouwkundige begeleiding, kwaliteitscontrole en procesbewaking tijdens het volledige bouwproces. We denken mee vanaf de voorbereiding en zorgen dat afspraken, documenten en controles goed zijn georganiseerd.
Neem contact met ons op voor een vrijblijvend gesprek.
Bel: 073-6430434
WhatsApp: 06-81525408
Mail: wkb@asboadvies.nl
Gerelateerde artikelen
- Wie bewaakt de technische samenhang tussen ontwerp en uitvoering?
- Hoe zorg ik dat technische keuzes begrijpelijk worden voor niet-technische beslissers?
- Hoe voorkom ik onverwachte onderhoudskosten?
- Wat gebeurt er als je de WKB-melding te laat of verkeerd indient?
- Hoe organiseer je een goede nazorgfase na oplevering?